Τι θα αλλάξει στον τρόπο παραγωγής και φορολογίας
Μια νέα «βιομηχανική επανάσταση» φέρνει η στροφή στο πράσινο οικονομικό μοντέλο, καθώς μέσα στις επόμενες δεκαετίες θα αλλάξει ριζικά ο τρόπος με τον οποίο παράγεται ενέργεια, αλλά και ο τρόπος με τον οποίο φορολογούνται οι οικονομικές δραστηριότητες. Η πράσινη μετάβαση ή το πράσινο κύμα βρίσκεται σε εξέλιξη διεθνώς, με την Κίνα να αναγγέλλει διάφορους περιβαλλοντικούς σχεδιασμούς, ύστερα από δεκαετίες ραγδαίας και «βρώμικης» ανάπτυξης, αλλά και τις ΗΠΑ να υιοθετούν επιθετική πράσινη πολιτική και τις ανάλογες επενδύσεις μετά την εκλογή του Τζο Μπάιντεν.
Στην πρωτοπορία όμως βρίσκεται η Ευρώπη, με την Ε.Ε. να έχει υιοθετήσει, εδώ και καιρό, τους πιο φιλόδοξους στόχους για τη μείωση των ρύπων: το 2050 η Ε.Ε. θα έχει μηδενικό ισοζύγιο εκπομπής νέων ρύπων στην ατμόσφαιρα, ενώ ο ενδιάμεσος στόχος είναι το 2030 οι εκπομπές να είναι 55% χαμηλότερα απ’ ό,τι ήταν το 1990.
Στην πρώτη, ενδιάμεση φάση, το βάρος θα πέσει στη μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου (κατά το μεγαλύτερο μέρος διοξείδιο του άνθρακα, το οποίο προέρχεται από την καύση ορυκτών, αλλά και μεθάνιο και νιτρικό οξείδιο που προέρχεται από την παραγωγή άνθρακα, τη γεωργία και την κτηνοτροφία).
Το βασικό εργαλείο που θα χρησιμοποιήσει η Ε.Ε. για να αποθαρρύνει τις εκπομπές καυσαερίων είναι η απευθείας φορολόγηση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου ή η επιβολή ενός κόστους μέσω δικαιωμάτων αγοράς ρύπανσης όπου ο ρυπαίνων πρέπει να αγοράσει από το κράτος το δικαίωμα ρύπων (Σύστημα Εμπορίας Εκπομπών Ρύπων) με βάση μια πεπερασμένη συνολική ποσότητα η οποία καθορίζεται ανάλογα με τον περιβαλλοντικό στόχο.
Πρόσφατα η Κομισιόν παρουσίασε τις προτάσεις της για τον πράσινο μετασχηματισμό της οικονομίας, οι οποίες βασίζονται στη φορολόγηση των εκπομπών άνθρακα με διάφορες μορφές. Το σύστημα εμπορίας εκπομπών ρύπων ισχύει σήμερα για τη βιομηχανία, όπου οι εταιρείες πληρώνουν για κάθε τόνο διοξειδίου του άνθρακα που εκπέμπουν, αλλά τώρα η Κομισιόν προτείνει αφενός την αυστηροποίηση των ορίων και αφετέρου την επέκταση του συστήματος στις αερομεταφορές, στις θαλάσσιες μεταφορές και σταδιακά στη χρήση αυτοκινήτων και τη θέρμανση.
Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι σταδιακά οι Ευρωπαίοι θα πληρώνουν περισσότερο για καύσιμα, θέρμανση και αεροπορικά ταξίδια, ενώ γύρω στο 2035 θα απαγορευτούν τα βενζινοκίνητα οχήματα.
