O υψηλότερος πληθωρισμός και η επιβράδυνση της οικονομικής ανάπτυξης συνθέτουν το νέο τοπίο στο οποίο καλούνται να κινηθούν πολλές προηγμένες αλλά και αναδυόμενες οικονομίες, γράφει ο γνωστός οικονομολόγος Νουριέλ Ρουμπινί στο Project Syndicate. Βασική αιτία του τρέχοντος στασιμοπληθωρισμού, εξηγεί, αποτελεί σειρά αρνητικών κλυδωνισμών στη συνολική προσφορά, που έχουν περιορίσει την παραγωγή και έχουν αυξήσει το κόστος.
Αυτό όμως δεν αποτελεί έκπληξη. Η πανδημία ανάγκασε πολλούς τομείς να «κλειδώσουν», διατάραξε τις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού και προκάλεσε μια φαινομενικά επίμονη μείωση της προσφοράς εργασίας. Στη συνέχεια, η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία ανέβασε τις τιμές της ενέργειας, των βιομηχανικών μετάλλων, των τροφίμων και των λιπασμάτων. Και τώρα, η Κίνα λόγω Covid-19 διέταξε δρακόντεια lockdown σε μεγάλους οικονομικούς κόμβους όπως η Σαγκάη, προκαλώντας πρόσθετες διακοπές στην εφοδιαστική αλυσίδα και συμφόρηση στις μεταφορές.
Αλλά ακόμη και χωρίς αυτούς τους σημαντικούς παράγοντες, συνεχίζει ο Ρουμπινί, οι μεσοπρόθεσμες προοπτικές θα ήταν σκοτεινές. Υπάρχουν λόγοι να ανησυχούμε ότι οι σημερινές συνθήκες στασιμότητας θα εξακολουθούν να χαρακτηρίζουν την παγκόσμια οικονομία, προκαλώντας υψηλότερο πληθωρισμό, χαμηλότερη ανάπτυξη και πιθανώς ύφεση σε πολλές οικονομίες.
Για αρχή, από την παγκόσμια οικονομική κρίση παρατηρήθηκε μια υποχώρηση από την παγκοσμιοποίηση και μια επιστροφή σε διάφορες μορφές προστατευτισμού. Αυτό ενεργοποιεί γεωπολιτική κινητικότητα και πολιτικές διεργασίες σε χώρες όπου μεγάλες πληθυσμιακές ομάδες αισθάνονται παρατημένες. Οι αυξανόμενες γεωπολιτικές εντάσεις και το τραύμα της εφοδιαστικής αλυσίδας που άφησε η πανδημία είναι πιθανό να δώσουν περαιτέρω ώθηση στην κινεζική μεταποίηση και να αναβαθμίσουν τις αναδυόμενες αγορές σε προηγμένες οικονομίες - με τη «στήριξη» σε φίλες χώρες. Είτε έτσι είτε αλλιώς, η παραγωγή θα κατανεμηθεί στρεβλά, σε περιοχές και χώρες υψηλότερου κόστους.
Επιπλέον, η δημογραφική γήρανση σε προηγμένες οικονομίες και ορισμένες βασικές αναδυόμενες αγορές (όπως η Κίνα, η Ρωσία και η Νότια Κορέα) θα συνεχίσει να μειώνει την προσφορά εργασίας, προκαλώντας πληθωρισμό των μισθών. Και επειδή οι ηλικιωμένοι ξοδεύουν αποταμιεύσεις χωρίς να εργάζονται, οι πληθωριστικές πιέσεις θα αυξηθούν, ενώ η αναπτυξιακή δυναμική θα μειωθεί.
Παράλληλα, η συνεχής αντίδραση κατά της μετανάστευσης στις προηγμένες οικονομίες θα μειώσει επίσης την προσφορά εργασίας και θα ασκήσει ανοδική πίεση στους μισθούς. Για δεκαετίες, η μετανάστευση κρατούσε ένα καπάκι στην αύξηση των μισθών στις προηγμένες οικονομίες. Όμως, αυτές οι μέρες φαίνεται να έχουν τελειώσει.
